Jongeren in crisis
Een noodkreet en de zoektocht naar houvast
De jeugd heeft de toekomst, toch? Helaas schetst een recent artikel in The Lancet, een toonaangevend medisch-wetenschappelijk tijdschrift, een zorgwekkend beeld van jongeren wereldwijd. Voor een steeds grotere groep is er sprake van een diepgaand gevoel van onbehagen en zelfs bedreiging. Denk aan de angst voor klimaatverandering, de spanningen in de wereld, maar ook ernstige mentale problemen.
Een wereldwijde crisis die dichtbij komt
Het probleem is niet beperkt tot onze westerse samenleving. Een nieuwe analyse van de Global Burden of Disease Study laat zien dat maar liefst 1,1 miljard adolescenten leven in zogenaamde ‘multi-burden countries’. Dit zijn landen waar jongeren dagelijks risico lopen op grote problemen, zoals zwangerschap op jonge leeftijd en aids.
En ook in Nederland is de situatie alarmerend. Depressies nemen toe en schokkend genoeg is zelfdoding de grootste doodsoorzaak bij jongeren onder de dertig jaar, zo meldde het CBS recent. Dit is natuurlijk ontzettend ernstig, zeker als je bedenkt dat dit juist de jongeren zijn, die nog een heel leven voor zich hebben.
De schaduw van sociale media
Naast de grotere maatschappelijke problemen, zien we ook de enorme negatieve invloed van sociale media. Via hun mobiel worden jongeren vaak geconfronteerd met wat anderen laten zien: de mooiste foto’s, de leukste vrienden, de meest luxe uitgaansgelegenheden. En dan ervaren ze zichzelf al snel in een mindere positie. “Zij zijn mooi, ik niet. Zij hebben veel vrienden, ik niet. Zij gaan uit, ik niet.” Dit tast hun eigenwaarde aan, met een negatief zelfbeeld en vaak een depressief gevoel als gevolg.
Het belang van een gezond fundament
Het is van cruciaal belang dat we een gezonde eigenwaarde ontwikkelen. Maar hoe doe je dat? Als je je eigenwaarde ontleent aan je inkomen, de status van je ouders, je functie op je werk, of zelfs je auto of woning, dan is dat een broos uitgangspunt. Het is een zwak fundament voor je leven, want deze zaken kunnen zomaar veranderen en daarmee kan je eigenwaarde vervallen.
Daarom is het zo belangrijk, zeker in deze tijd waarin de secularisatie lijkt toe te nemen, om hulp en zorg te zoeken bij God. God is de bron van al het leven en heeft ons altijd op het oog. De Bijbel zegt het zo mooi in Psalm 139:
“U was het die mijn nieren vormde, die mij weefde in de buik van mijn moeder. Ik loof U om het ontzaglijke wonder van mijn bestaan.”
Dit laat zien dat God zich vanaf het begin van ons bestaan zich met ons leven bemoeit. Hij heeft ons gemaakt als prachtige mensen, met de bedoeling dat ons innerlijk straalt en we gelukkig zijn.
Maar zonde en andere invloeden zetten ons leven onder druk en doen het geluk verdwijnen. Hoe belangrijk is het dan om te erkennen dat wie je bent, je door God geliefd en volledig aanvaard bent. Het maakt niet uit wat een ander zegt, of je een mooi of knap uiterlijk hebt, of wat je ‘minder’ maakt. De uiterlijke mens is niet bepalend voor je schoonheid. Ieder mens heeft iets moois in zich en dat is ontzettend belangrijk om te zien.
Een persoonlijke getuigenis en de kracht van opvoeding
Mijn vrouw Ingrid en ik hebben allebei op jonge leeftijd ons leven aan God toevertrouwd. En nu we veel ouder zijn, zeggen we vaak: “Wat hebben we toen een goede keuze gemaakt!” We zijn voor veel narigheid bespaard gebleven. Natuurlijk hebben we ook moeilijkheden meegemaakt: ongewenste gezinssituaties, en bedreigende ziektes. Maar in al die momenten was er altijd houvast.
Daarom is het ook zo belangrijk dat we onze kinderen op jonge leeftijd leren de weg van God te gaan. Dat ze hun hulp bij de Heer zoeken. Spreuken 22:6 zegt:
“Leer een kind van jongs af aan de juiste weg, en het zal er niet van afwijken wanneer het oud geworden is.”
Dit betekent dat een goed voorbeeld zo belangrijk is. Niet alleen voor ouders, maar ook voor leerkrachten, jeugdleiders in de kerk of op de sportclub, en eigenlijk alle mensen die met jongeren omgaan.
Hoop gloort aan de horizon
Gelukkig zijn er ook goede berichten en is er hoop voor de jeugd. Nog nooit volgden zoveel mensen een Alpha-cursus als in het afgelopen jaar: wereldwijd waren er in 2024 meer dan twee miljoen deelnemers. Ook de Nederlandse tak van Alpha ziet een “sterke groei” in het aantal deelnemers. “We worden echt door God verrast,” klinkt het. Overal is er een enorme honger om meer te leren over het christelijke geloof.
De jeugd maakt zich zorgen over het klimaat, Poetin, de huizencrisis, noem maar op. Ze gaan op zoek naar houvast en komen velen gelukkig uit bij het christelijk geloof. Het onderzoek ‘God in Nederland’, dat sinds 1966 elke tien jaar wordt uitgevoerd, constateert in de meest recente editie (april 2025) een opmerkelijke verandering onder jongeren. Nederlanders die na de eeuwwisseling zijn geboren staan meer open voor religie en specifiek voor christelijke kerken da de generatie ervoor.
Er is dus hoop voor de jeugd, ook voor de jongeren die zich volgens de statistieken grote zorgen maken over hun toekomst. Het antwoord is om je leven in handen te leggen van God, Hem te betrekken in alle fasen van je leven. Het liefst zo vroeg mogelijk. Dat is niet altijd de makkelijkste keuze; soms moet je het lachen en spot van leeftijdsgenoten trotseren.
Hoe houden jongeren, en ook ouderen, hun leven in balans en geestelijk gezond? Door te weten dat je onvoorwaardelijk, ongeacht je omstandigheden, door God geliefd bent. Door in tijden van zorg afhankelijk te zijn van je Hemelse Vader, die kracht en vrede geeft. Door Zijn nabijheid in moeilijke tijden te ervaren, en door de Heilige Geest die je helpt in je dagelijks leven.
Dat is pas ware gezondheidszorg… door Jezus!
@wimvanputten